Ontmoeting met Helen Dowling?

Vaak stellen mensen ons de vraag wie Helen Dowling is en waarom het instituut naar haar is vernoemd. Wij hebben die vraag voorgelegd aan de oprichter van het HDI, prof. dr. Marco de Vries, arts. Zijn antwoord luidt:

Ik heb Helen Dowling in mijn leven niet langer dan anderhalf uur ontmoet. Toen ik haar Londense appartement verliet was ik echter zo onder de indruk van haar persoonlijkheid, dat ik bij de voordeur besloot het instituut dat ik ooit wilde oprichten haar naam zou geven.

Helen Airoff Dowling werd in 1916 geboren in Rusland en emigreerde in 1946 naar de Verenigde Staten. Zij was violiste en vioolpedagoge met een internationale reputatie. Over de hele wereld had zij studenten en bevriende musici die haar op handen droegen. Met Yehudi Menuhin - aan wiens school in Londen zij docente was - deelde zij een groot deel van haar vioolcarrière. Zij hadden bij dezelfde grote leermeesters gestudeerd: Louis Persinger, George Enesco en Adolf Busch. Als zij niet op reis was, woonde zij afwisselend in New York en Londen. Toen ik Helen Dowling ontmoette, was ze 71 jaar.  Ze had longkanker met uitzaaiingen in de hersenen. Een verlamming van haar rechterarm was het gevolg, zeer rampzalig voor haar als violiste.

Vrijdag 26 juni 1987 werd ik gebeld door Peter Nixon, een bevriende Londense cardioloog, die mij vertelde dat een patiënte van hem mij wilde ontmoeten. Het toeval wilde dat ik de volgende dag in Londen moest zijn voor een voordracht. Peter haalde mij in de morgen op van Heathrow Airport en reed mij naar Helen Dowlings appartement. In de woonkamer herinner ik me een vleugel te hebben gezien, met daarop een Guarneri. Ze lag in haar slaapkamer. Binnen enkele minuten waren wij diep in gesprek.

Ze vroeg mij uitgebreid uit over mijn werk - toen onderzoek naar spontane regressie (zeg maar genezing) van kanker en het begin van de Phase II studie over de invloed van psychologische begeleiding op het beloop van kanker.

Op een bepaald moment werd ze verdrietig en vertelde me dat ze zichzelf, aan het einde van haar leven gekomen, verweet haar hele leven nooit iets anders te hebben gedaan dan vioolspelen. Van haar leven niet méér te hebben gemaakt. Ik vroeg haar te vertellen over haar studenten. Die bleken over de hele wereld verspreid te zijn. Velen van hen waren goede violisten geworden en hadden prijzen gewonnen. Ze had hen ook altijd met raad en daad bijgestaan bij persoonlijke moeilijkheden of in tijden van crises. Studenten die veelbelovend waren nam ze soms een tijd in huis. Als één van die studenten dan boven studeerde kon ze tijdens haar bezigheden beneden meeluisteren en hen aanwijzingen en instructies toeroepen. En dagelijkse discipline bijbrengen. Even liefdevol was zij voor collegae en vrienden. Ze verzorgde hen in tijden van ziekte, zoals de bekende cellist Maurice Gendron, docent bij het Parijse conservatorium, die ze bijstond tot aan zijn dood aan een hersentumor.

Dus je hebt je hele leven alleen maar viool gespeeld, vroeg ik enigszins retorisch. Ze lachte, begreep mijn vraag en pakte mijn hand.

Kort daarna namen we geëmotioneerd afscheid van elkaar. Terug in zijn auto, merkte Peter op dat ik vergeten was een honorarium voor het consult te vragen. Zou hij dat alsnog voor mij doen? "No Peter", zei ik, "I got enough this morning".

Drie weken later overleed Helen Dowling.